partner

Mogelijk gemaakt door:

Gouden tips:  School en educatie

Jong geleerd is oud gedaan. Dat geldt ook voor schoon gedrag. Deze Gouden Tips vertellen je hoe je leerlingen en kinderen betrekt en hoe je hun gedrag bijstuurt.

1 Maak gebruik van bestaande lesmaterialen

NederlandSchoon heeft speciale lesmodules ontwikkeld om basisschoolleerlingen inzicht te geven in de betekenis van zwerfafval. Ook motiveren de lessen tot opruimen. Er zijn verschillende modules per leeftijdscategorie. Neem het interactieve pakket ‘Aan de slag met afval’, de modules van ‘Zwerfafval Mooi Niet!’, en het online spel ‘Zwerfafval Battle’. Kijk goed naar welk lespakket het beste aansluit bij het doel van de les en het niveau van de kinderen.

Keuzewijzer onderwijsaanbod afval en zwerfafval Lesmodule Aan de slag met afval Lespakketten 'Zwerfafval Mooi Niet' Online spel Zwerfafval battle

Toon alle documenten

2 Combineer theorie en praktijk

Voor een maximaal leereffect combineer je de theorie van een zwerfafvalles met een activiteit, zoals een opschoonactie houden. Besteedt je bijvoorbeeld aandacht aan de herkomst van afval in water (plastic soep) of hoe je op de juiste manier afval scheidt? Zorg dat leerlingen dan ook fysiek het afval kunnen sorteren. Gaat het over snoeproutes? Breng dan eens een bezoek aan het winkelcentrum en laat de leerlingen hier een opschoonactie doen.

In de wereld van jongeren en zwerfafval

Toon alle documenten

3 Geef verantwoordelijkheid

Maak leerlingen van de middelbare school verantwoordelijk voor het beheer van de omgeving en beloon ze hiervoor. Dit vergroot hun betrokkenheid en geeft ze een voorbeeldfunctie. Laat een klas bijvoorbeeld een stuk schoolplein, een locatie in de wijk of een snoeproute adopteren. Toon je waardering met een uitje of iets anders dat ze aanspreekt.

Toon alle documenten

4 Maak goed gedrag normaal en schoonmaken ‘leuk’

Mensen volgen graag normaal en aantrekkelijk gedrag. Leer kinderen daarom al in het basisonderwijs dat schoon gedrag en afvalscheiding de normaalste zaak van de wereld is. Presenteer opruimen ook als ‘leuke’ en sociale activiteit. Zorg dat leerkrachten en oudere kinderen het juiste voorbeeld geven. Zo ontstaat het beeld dat opruimen en afvalscheiding gewoon is en dat iedereen het doet.

In de wereld van jongeren en zwerfafval

Toon alle documenten

5 Werk samen aan een schone omgeving

Net als een school hebben ook buurtbewoners, winkeliers en de gemeente baat bij een schone omgeving. Probeer daarom samen te werken en met elkaar afspraken te maken over hoe je een omgeving schoonmaakt en -houdt. Houd de communicatielijnen kort en zorg als betrokken partij dat je een centraal aanspreekpunt hebt. Kijk welke lokale initiatieven, verenigingen en opschoonacties in jouw buurt gepland staan en sluit je hierbij aan.

Supporter van Schoon acties

Toon alle documenten

6 Praat op een volwassen manier over de gevolgen van zwerfafval

Communiceer op een volwassen manier met leerlingen wat de gevolgen van zwerfafval zijn en de gevolgen voor dieren en het milieu. Die gevolgen hoef je niet zogenaamd ‘leuk’ te verpakken. Zeker middelbare scholieren zijn daar allergisch voor. Laat de leerlingen ook actief meedenken over oplossingen. Zorg hierbij dat schoon, afvalscheiding en recycling terugkerende thema’s zijn in de lessen. Die feitelijke informatie kan leerlingen aan het zet denken zetten.

In de wereld van jongeren en zwerfafval ROC pilot Zeeland - Verminderen van zwerfvuil op het schoolplein

Toon alle documenten

7 Zet de afvalbakken op een logische plek

Zorg bij de inrichting van afvalbakken in en rond de school dat je rekening houdt met waar veel afval terecht kan komen. Denk aan de kantine, de kluisjes, bankjes, hangplekken en overgangsplaatsen (zoals in- en uitgangen). Plaats op deze plekken duidelijk herkenbare en zichtbare afvalbakken. Denk verder na over de mogelijkheden om de verschillende soorten afval (snoepwikkels, blikjes, boterhamzakjes) te scheiden. Bijvoorbeeld met verschillende bakken of een opruimactie (zoals gebeurt bij de pilot Schoon Belonen).

Productoverzicht afvalbakken openbare ruimte Overzicht vrolijke afvalbakken ROC pilot Zeeland - Verminderen van zwerfvuil op het schoolplein

Toon alle documenten

8 Gebruik communicatie op snoeproutes

In tussenuren en pauzes lopen middelbare scholieren vaak van school naar de winkels in de omgeving om daar lunch of snoep te kopen. Hierdoor ontstaan vaak ‘snoeproutes’. Voorkom dat leerlingen afval op straat gooien door onbewuste gedragsbeïnvloeding toe te passen op deze routes, op school en bij de winkels. Laat hier duidelijke en positieve boodschappen zien (Bijvoorbeeld: Over 50 meter een afvalbak) die regelmatig worden herhaald.

Snoeproute aanpak. Toolkit voor uitrol in de praktijk

Toon alle documenten

9 Laat niet voor straf het schoolplein schoonmaken

Als het schoolplein of de kantine schoonmaken een straf is, gaan leerlingen dit zien als vervelende activiteit. Schoonmaken krijgt dan een associatie met het negatieve gedrag waarvoor de straf is gegeven en dat leidt tot een negatief beeld: iets opruimen staat dan gelijk aan iets slechts of iets minderwaardigs. Mensen die de straf uitvoeren voelen dat ook zo en dat werkt demotiverend op de bereidheid om iets schoon te maken.

Factsheet handhaven in de praktijk - scholieren

Toon alle documenten

10 Maak je school Supporter van Schoon

Meld je school aan als Supporter van Schoon en ga hier actief mee aan de slag. Adopteer bijvoorbeeld een locatie in de omgeving, zoals een straat of snoeproute. Zet je in voor een afvalvrije school of kom met een andere doelstelling waar je met de hele school voor wilt gaan.
Zorg dat leerkrachten die ambitie ook uitdragen en het juiste voorbeeld geven. Dat geeft een extra positieve uitstraling naar je leerlingen. Faciliteer leerlingen die zich actief inzetten als medesupporter met tijd en middelen. Beloon ze mogelijk met een kleine attentie.
Organiseer je een opruimactie op het schoolplein of in de wijk? Meld dan ook je actie op Supporter van Schoon en bestel gratis handige hulpmiddelen.

Supporter van Schoon acties

Toon alle documenten

Nieuwe Gouden Tips: Gedragsbeïnvloeding

Gedragsbeïnvloeding is heel actueel en wordt door diverse partijen ingezet in de strijd tegen zwerfafval. Op basis van onze kennis en ervaring hebben we daarom Gouden Tips Gedragsbeïnvloeding geschreven.
Direct aan de slag? Lees dan ook ons Stappenplan voor gedragsverandering.

Vernieuwde Gouden Tips: Winkelgebieden

Er komt steeds meer kennis bij over hoe we zwerfafval het beste kunnen aanpakken. Deze nieuwe kennis verwerking wij in de Gouden Tips.
Daarom zijn de Gouden Tips Winkelgebieden recent helemaal vernieuwd!
Meer tips voor winkelgebieden? Raadpleeg dan de Tips voor schone winkelgebieden.

 

Gouden Tips in de maak: Bijplaatsingen

Er zijn al heel veel Gouden Tips, maar er komen er nog meer bij!
Momenteel wordt hard gewerkt aan Gouden Tips Bijplaatsingen, om ook voor dit probleem enkele handige tips en handvatten te kunnen bieden.
Kun je hier niet op wachten? Lees dan alvast onze Handreiking voorkomen bijplaatsingen.